Bij “beeldhouwkunst” denken velen in de eerste plaats aan monumentale sculpturen en standbeelden. Toch bestaat een aanzienlijk deel van de beeldhouwkunst uit kleinsculptuur: beeldhouwwerken van een beperkte, draagbare omvang uit brons, steen, terracotta, hout, gips of andere materialen. Die kleinsculptuur is vaak bedoeld voor een private context: het huiselijke interieur. De tentoonstelling Statuettes. Kleinsculptuur in huis toont de diverse rollen die dit soort kleinsculptuur bij mensen thuis opneemt, van 1880 tot morgen, vertrekkend vanuit de rijke collectie die Mu.ZEE in huis heeft en aangevuld met enkele prikkelende bruiklenen.
Ook in de moderne periode na 1880, lang na de gotische beeldsnijders en hun heiligenbeelden, blijkt de beeldhouwkunst thuis enkele van haar eeuwenoude functies te vervullen. Religieuze sculptuur behoudt haar aantrekkingskracht in het burgerlijke interieur, als element van private devotie en traditie. Ook antieke portretbustes, die de intieme functie van persoonlijke herinnering in zich dragen en soms vervaardigd werden op basis van dodenmaskers, leven door tot in de twintigste eeuw.
Tegenover deze grootse, historische genres binnen de kleinsculptuur gaat de tentoonstelling de kleine genres en de pejoratieve bijklank van kleinsculptuur allerminst uit de weg. Een bepaald aandeel statuettes – noem ze gerust figurines, beeldjes, postuurtjes – werden rond 1900 bij uitstek serieel geproduceerd, soms in goedkopere materialen (gips, porselein) als onderdeel van een democratisering en commercialisering. Sommige statuettes haalden hun artistieke waarde vooral – of louter – uit datgene waarnaar ze verwezen: naar de eigenlijke, hoogstaande antieke of eigentijdse sculpturen die ze in het klein reproduceerden. Andere behoorden tot de categorie archeologische of antiquarische curiosa en vulden Wunderkammers en artiestencollecties. Recentere kunstenaars spelen graag met deze slingerbeweging tussen zogenaamde “high” en “low art”.
Het element “schaal” is inherent met de statuette verbonden: vaak verhoudt kleinsculptuur zich tot grotere beelden, als een behapbare, draagbare versie voor thuis op de schouw. Bovenal maken veel statuettes en kleinsculpturen het mogelijk om kunst in het interieur te integreren, en bij uitstek in het fin-de-siècle en het daaropvolgende interbellum leidde deze decoratieve functie tot een hoogstaande decoratieve of functionele statuetteproductie door grote namen uit de beeldhouwkunst. Mu.ZEE kan rekenen op een uitmuntend kernensemble van art deco statuettes door onder meer Oscar Jespers, Oscar De Clerck, Jozef Cantré en
–uiteraard – de beeldhouwkunst van Constant Permeke. Ook deze decoratieve, geïntegreerde functie van kleinsculptuur loopt door tot in de hedendaagse kunstgalerijen.
Door hun omvang zijn statuettes tot slot ook draagbaar en behandelbaar. Het behoort tot het privilege van de eigenaar en consument om deze kunstwerken vast te nemen en te verplaatsen, en zo de tactiliteit van de oppervlakten en materialen te ervaren. Ook op deze letterlijk - en bij momenten figuurlijk - sensuele eigenschap van de kleinsculptuur gaat deze tentoonstelling in.
Aan de hand van zo’n 100 sculpturen, schilderijen en werken op papier neemt Mu.ZEE de bezoeker van de Venetiaanse Gaanderijen mee langsheen anderhalve eeuw kleinsculptuur in België, van Marthe Donas en Oscar Jespers tot Aline Bouvy en Pascale Marthine Tayou.
Ook kleinsculptuur die vandaag in huiskamers te vinden is wil Mu.ZEE een centrale rol geven, in de publieksruimte van de Venetiaanse Gaanderijen. Bijhorende verhalen worden gecapteerd en met bezoekers gedeeld. Dit participatieve project onderschrijft de ondertitel van de tentoonstelling: Kleinsculptuur in huis.
Locatie : Venetiaanse Gaanderijen
Hoek Zeedijk / Parijsstraat - Oostende
